Hình dung một lớp băng sâu dưới lòng đất, nơi thời gian dường như đã dừng lại từ hàng ngàn năm trước. Chính ở đây, trong hang băng Scarisoara ở Romania, các nhà khoa học vừa phát hiện một điều bất ngờ: một chủng vi khuẩn cổ xưa 5.000 năm tuổi không chỉ sống sót cho đến ngày nay, mà còn có khả năng chống lại những loại thuốc kháng sinh hiện đại. Và thậm chí còn hơn thế nữa—nó có thể trở thành chìa khóa giúp chúng ta chiến đấu với những "siêu vi khuẩn" nguy hiểm.
Một phát hiện bất ngờ từ lịch sử
Các nhà nghiên cứu tại Viện Sinh học Bucharest của Học viện Romania đã khoan lấy một lõi băng dài 25 mét từ khu vực được gọi là "Đại sảnh" trong hang. Lõi này đại diện cho một khoảng thời gian 13.000 năm. Với sự cẩn thận cực độ để tránh nhiễm bẩn, họ đưa những mảnh băng về phòng thí nghiệm, nơi các nhà khoa học đã phân lập và phân tích bộ gen của nhiều chủng vi khuẩn khác nhau.
Chủng vi khuẩn được gọi là Psychrobacter SC65A.3 đã cho thấy một điều kỳ lạ: nó kháng lại tới 10 loại thuốc kháng sinh hiện đại, bao gồm những loại được sử dụng phổ biến trong điều trị lao, viêm ruột kết, và nhiễm trùng đường tiểu.
"Chủng Psychrobacter SC65A.3 từ Scarisoara, mặc dù có nguồn gốc cổ xưa, vẫn thể hiện khảng kháng với nhiều loại thuốc kháng sinh hiện đại và mang theo hơn 100 gen liên quan đến kháng thuốc," giải thích tiến sĩ Cristina Purcarea, nhà khoa học cao cấp tại viện.
Cơ hội giữa thách thức
Tho乍nghe có vẻ lo ngại, nhưng đây lại là một cơ hội tuyệt vời. Những gen kháng thuốc cổ xưa này có thể tiết lộ cho chúng ta cách mà kháng thuốc kháng sinh phát triển và lây lan một cách tự nhiên qua thời gian. Hơn nữa, vi khuẩn này sản sinh ra những enzyme độc đáo và các hợp chất kháng khuẩn có thể truyền cảm hứng cho việc phát triển những loại thuốc kháng sinh mới.
Tiến sĩ Purcarea nhấn mạnh: "Nếu băng tan chảy và giải phóng những vi khuẩn này, những gen này có thể lây lan cho các vi khuẩn hiện đại, làm tăng thêm thách thức kháng thuốc kháng sinh toàn cầu. Nhưng mặt khác, chúng sản sinh ra những enzyme độc đáo và các hợp chất kháng khuẩn có thể truyền cảm hứng cho những loại thuốc kháng sinh mới, enzyme công nghiệp, và những đổi mới công nghệ sinh học khác."
Một kho tàng chưa được khám phá
Điều thực sự thú vị là bộ gen của SC65A.3 chứa gần 600 gen có chức năng chưa được biết đến, cùng với 11 gen có khả năng tiêu diệt hoặc ngăn chặn sự phát triển của các vi khuẩn, nấm, và virus khác. Đây là một kho tàng chưa được khám phá, chờ đợi các nhà khoa học tìm hiểu thêm.
Kết quả nghiên cứu này đã được công bố trên tạp chí Frontiers in Microbiology, mở ra một hướng đi mới trong cuộc chiến chống lại kháng thuốc kháng sinh—một trong những thách thức y tế lớn nhất của thế giới hiện đại. Bằng cách nhìn lại quá khứ, chúng ta có thể tìm thấy những giải pháp cho tương lai.
