Hình dung một không gian tối đen trong Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Mỹ, khi các nhà khoa học chiếu đèn tử ngoại vào những mẫu vật được bảo quản từ lâu. Bỗng dưng, từng chiếc lông vũ sáng lên với ánh sáng xanh vàng như những ngôi sao phát sáng trong đêm. Đó là khoảnh khắc kỳ diệu khi thế giới khoa học phát hiện ra rằng chim thiên đường — những loài chim được xem là đẹp nhất hành tinh — còn sở hữu một bí mật ẩn giấu thêm nữa.
Một phát hiện hoàn toàn bất ngờ
Câu chuyện bắt đầu khi một nhóm nhà khoa học chuyên nghiên cứu cá (các chuyên gia về cá) đang làm việc tại bảo tàng. Họ tò mò liệu những loài động vật khác có sở hữu khả năng phát sáng sinh quang (biofluorescence) giống như cá hay không. Kết quả? Sốc! Tận 37 trong số 45 loài chim thiên đường được kiểm tra đều phát sáng dưới ánh sáng tử ngoại.
"Các phân tử bên trong những chiếc lông vũ này hấp thụ ánh sáng tử ngoại rồi phát thải nó dưới dạng ánh sáng xanh vàng," giải thích Rene Martin, nhà sinh vật học cá tại Đại học Nebraska-Lincoln, người dẫn đầu nghiên cứu này theo Good News Network.
Không chỉ là lông vũ
Điều thậm chí còn kỳ lạ hơn nữa là những phần cơ thể phát sáng không hề giới hạn ở một vị trí cụ thể. Từ những chiếc lông dài mảnh như sợi chỉ, đến những vương miện sáng chói trên đầu, hay những mảng lông xù trên ngực và vai — chúng đều có khả năng phát sáng. Thậm chí, các nhà khoa học còn phát hiện ra rằng cả bên trong miệng của những loài chim này cũng phát sáng!
Emily Carr, một tiến sĩ tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Mỹ, chia sẻ với tạp chí Audubon một chi tiết thú vị: chim thiên đường có một giọt dầu nhỏ trong mắt giúp lọc bỏ những bước sóng ánh sáng nhất định. Điều này có thể cho phép chúng nhìn thấy ánh sáng sinh quang rõ ràng hơn chúng ta — và chim nói chung đã có khả năng nhìn thấy nhiều màu sắc hơn con người rồi!
Mục đích của sự phát sáng
Vậy tại sao những loài chim đã sở hữu lông vũ đẹp nhất thế giới lại cần thêm khả năng phát sáng? Các nhà khoa học cho rằng đây có thể liên quan đến những buổi "biểu diễn tình yêu" nổi tiếng của chim thiên đường. Ánh sáng sinh quang có thể giúp tăng cường hiệu ứng thị giác của những điệu nhảy và trình diễn của chúng.
Một khám phá thú vị khác: những loài chim thiên đường sống một đời vợ chồng (chỉ có một bạn tình) lại có ánh sáng sinh quang mờ nhạt hơn nhiều so với những loài khác thay đổi bạn tình hàng năm. Điều này gợi ý rằng sự "rực rỡ" này có thể liên quan mật thiết đến việc thu hút bạn tình.
Một bí mật còn chưa lộ diện
"Điều thú vị nhất là khả năng này phổ biến khắp cả nhóm chim thiên đường," nhận xét Edwin Scholes, người sáng lập Dự án Chim Thiên Đường tại Phòng thí nghiệm Chim của Đại học Cornell, theo Audubon. "Nó không chỉ ở lông đuôi hay lông sườn — nó xuất hiện khắp nơi."
Mỗi ngày, thiên nhiên vẫn tiếp tục tiết lộ những bí mật tuyệt vời mà chúng ta chưa từng biết. Phát hiện này không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về những loài chim kỳ diệu này, mà còn nhắc nhở rằng vẻ đẹp của tự nhiên luôn sâu sắc hơn những gì chúng ta thấy bằng mắt thường.