Ở một thị trấn nhỏ ở phía bắc Alberta, Canada, một điều kỳ diệu đang xảy ra. Thay vì dùng khóa và cửa ngục để trừng phạt, người dân địa phương đã chọn con đường khác — con đường của sự hiểu biết, tha thứ, và sửa chữa. Và kết quả? Thật không thể tin được.
Một cơ hội thứ hai thay vì bản án
Fort McMurray, một thị trấn khai thác gỗ với khoảng 68.000 cư dân, là nơi mà mỗi quyết định có ảnh hưởng lớn. Khi ai đó bị gửi vào tù, cả cộng đồng cảm thấy điều đó. Năm 2022, thị trấn này đã khởi động một chương trình công lý phục hồi dành cho thanh niên phạm tội. Thành công ngoài mong đợi khiến họ mở rộng chương trình cho cả người lớn.
Con số nói lên tất cả: trong 115 người phạm tội tham gia chương trình, chỉ có 1 người tái phạm. Một trong một trăm mười lăm. Đó là một tỷ lệ mà bất kỳ hệ thống tư pháp truyền thống nào cũng mơ ước.
Câu chuyện của Sam — từ bạo lực đến hòa giải
Hãy tưởng tượng một cảnh tượng này: Sam, một thanh niên, bị khích động bởi một bình luận của anh trai mình. Trong cơn nóng giận, anh ta lấy một chiếc dao bếp và đâm về phía anh trai. May mắn thay, anh trai đã cầm lại được dao, và mẹ của họ gọi cảnh sát. Sam bị bắt vì tội tấn công nghiêm trọng.
Tại đây, câu chuyện có thể kết thúc bằng một bản án tội phạm, một hồ sơ tiền sự, và một tương lai bị giới hạn. Nhưng Fort McMurray đã chọn một con đường khác. Sam được cơ hội tham gia chương trình công lý phục hồi.
Điều kiện là gì? Anh ta phải thừa nhận lỗi của mình trước mặt nạn nhân — trong trường hợp này là anh trai. Anh trai phải đồng ý tham dự. Rồi, thông qua các buổi hội thoại, sự hiểu biết được xây dựng. Trách nhiệm được nhận nhận. Sự tha thứ được cấp.
Hôm nay, Sam có bằng lái xe, có một công việc, và — điều tuyệt vời nhất — anh ta vẫn sống chung với anh trai. Mối quan hệ đã được sửa chữa, không phải bị phá hủy.
Những người tin tưởng đã thay đổi quan điểm
Nicole Chouinard, người quản lý các dịch vụ nạn nhân và chương trình công lý phục hồi của Cảnh sát Hoàng gia Canada (RCMP) tại khu vực này, từng nghĩ rằng phương pháp này "quá mềm mỏng". Nhưng sau khi nhìn thấy kết quả, bà đã thay đổi: "Nó đã thay đổi cách tôi nhìn nhận mọi việc và cách nó thực sự chữa lành cho cộng đồng."
Thậm chí những người phạm tội cũng thừa nhận rằng phải đối mặt với nạn nhân của mình khó hơn là đi tòa. Nhưng chính khó khăn đó — sự đối diện trực tiếp với hậu quả của hành động — mới là điều tạo nên sự thay đổi.
Mark Hancock, một sỹ quan cảnh sát cấp cao, đã thúc đẩy sự mở rộng của chương trình sau khi thấy thành công của nó ở Labrador. Hiện nay, có 21 tổ chức trong 11 cộng đồng trên khắp tỉnh Alberta đang quản lý các chương trình tương tự.
Một tương lai dựa trên sửa chữa, không phải trả thù
Câu chuyện của Fort McMurray không phải là về việc bỏ qua tội lỗi. Nó là về việc nhận ra rằng con người có thể thay đổi, rằng cộng đồng có thể chữa lành, và rằng tha thứ có thể mạnh mẽ hơn bất kỳ bản án nào.
Bài viết dựa trên thông tin từ Good News Network, ngày 22 tháng 2 năm 2026.
